Zygmunt Woroniecki

Grypa powraca każdej zimy, przynosząc gorączkę, bóle mięśni, katar i ogólne osłabienie. Choć o wirusie grypy wiemy już bardzo wiele, jedno kluczowe pytanie pozostawało dotąd bez bezpośredniej odpowiedzi: jak dokładnie wirus wnika do naszych komórek? Dzięki przełomowej technologii mikroskopowej badacze po raz pierwszy zobaczyli ten proces na żywo i w wysokiej rozdzielczości.

Demencja dotyka ponad 55 milionów osób na świecie, a każdego roku diagnozuje się kolejne 10 milionów przypadków. Choć przez lata skupiano się głównie na przyczynach związanych z chorobą Alzheimera, nowych przełomów w leczeniu wciąż brakuje. Teraz jednak naukowcy prezentują zaskakujące odkrycie: szczepionka przeciw półpaścowi może zmniejszać ryzyko demencji, a nawet spowalniać jej przebieg u osób już chorych. To wnioski z dużego badania prowadzonego przez Stanford Medicine, opartego na dokumentacji medycznej setek tysięcy starszych mieszkańców Walii.

Coraz większa popularność zabiegów estetycznych z użyciem kwasu hialuronowego niesie ze sobą nie tylko korzyści, ale i ryzyko. Jak podkreślono podczas dorocznego zjazdu Radiological Society of North America (RSNA) w Chicago, ultrasonografia (USG) staje się kluczowym narzędziem w zapobieganiu i leczeniu powikłań naczyniowych po wypełniaczach.

Naukowcy opisali na łamach Nature drugi w historii przypadek trwałego wyleczenia zakażenia wirusem HIV u pacjenta, który otrzymał komórki macierzyste nieodporne na HIV. Łącznie jest to już siódma osoba wolna od wirusa po przeszczepie komórek macierzystych stosowanym w terapii chorób nowotworowych.

Depresja, szczególnie w swojej ciężkiej lub lekoopornej postaci, wciąż stanowi jedno z największych wyzwań współczesnej psychiatrii. Standardowe leki przeciwdepresyjne pomagają tylko części pacjentów, a efekty ich działania często pojawiają się dopiero po tygodniach. Najnowsze badania sugerują jednak, że istnieje rozwiązanie, które może przynieść ulgę znacznie szybciej — podtlenek azotu.

Międzynarodowy zespół naukowców ogłosił przełomowe odkrycie, które może zmienić sposób diagnozowania i leczenia zaburzeń psychicznych. Po raz pierwszy udało się wskazać pojedynczy gen — GRIN2A — zdolny samodzielnie wywołać chorobę psychiczną. Do tej pory uważano, że zaburzenia psychiatryczne powstają wyłącznie w wyniku działania wielu genów jednocześnie.

Najnowsze badania ujawniły obszar ludzkiego genomu, który od dawna umykał uwadze naukowców, a okazuje się kluczowy dla rozwoju chorób dziedzicznych. To odkrycie może zmienić sposób analizowania ryzyka genetycznego, badania chorób oraz prowadzenia diagnostyki.

Powtarzające się poronienia to dramatyczne i wyczerpujące doświadczenie, które dotyka nawet jedną na pięćdziesiąt par starających się o dziecko. Choć nauka od lat próbuje zrozumieć ich biologiczne przyczyny, najnowsze badania przynoszą przełomowe wskazówki dotyczące metabolizmu witaminy B3 i cząsteczki NAD — kluczowej dla zdrowia komórek.

Najnowsze analizy medyczne wskazują na wyraźny i utrzymujący się wzrost liczby diagnoz raka piersi wśród młodszych kobiet. Zjawisko to stoi w sprzeczności z obecnymi wytycznymi dotyczącymi badań przesiewowych, które zakładają, że ryzyko zachorowania zwiększa się głównie po 40. roku życia. Tymczasem lekarze coraz częściej obserwują zaawansowane i agresywne nowotwory piersi u pacjentek mających zaledwie 20–30 lat.

Słońce jest nam potrzebne — wspiera produkcję witaminy D, poprawia nastrój i reguluje rytm dobowy. Ale zbyt długa ekspozycja na promieniowanie UV może uruchomić w skórze niebezpieczny mechanizm, który zwiększa ryzyko raka. Najnowsze badania z Uniwersytetu Chicagowskiego ujawniają, że światło UV niszczy kluczowe białko obronne w komórkach skóry, co pozwala szkodliwym sygnałom zapalnym „wymknąć się spod kontroli”.

Największe jak dotąd badanie skanów mózgu ujawniło, że nasz mózg nie rozwija się w sposób płynny i jednolity. Zamiast tego przechodzi przez pięć głównych etapów, oddzielonych nagłymi punktami zwrotnymi, które zupełnie zmieniają to, jak funkcjonują jego sieci połączeń. Najbardziej zaskakujące odkrycie? Okres „młodzieńczego” rozwoju mózgu trwa aż do około 32. roku życia.

Najnowsze badania naukowców z Seoul National University of Science and Technology ujawniają, że w powszechnie spożywanych produktach mogą znajdować się niebezpieczne związki chemiczne, w tym wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) — substancje znane ze swojego potencjalnie rakotwórczego działania. Co ważne, zanieczyszczenia te mogą powstawać nie tylko na skutek skażenia środowiskowego, lecz także podczas codziennych sposobów przygotowywania posiłków, takich jak grillowanie, smażenie, pieczenie czy wędzenie.

Najnowsze badania przeprowadzone przez naukowców z Cincinnati Children’s Hospital Medical Center ujawniają zaskakujący i niezwykle obiecujący mechanizm regeneracji mięśni. Okazuje się, że pewna grupa komórek odpornościowych – makrofagi – potrafi komunikować się z włóknami mięśniowymi w sposób przypominający działanie komórek nerwowych. To odkrycie nie tylko zmienia dotychczasowe wyobrażenie o roli układu odpornościowego, ale także otwiera drogę do nowych metod leczenia urazów i chorób mięśniowych.

Międzynarodowy zespół badaczy z Tulane University oraz ośmiu innych instytucji naukowych zidentyfikował nieznany wcześniej mechanizm komunikacji między neuronami, który może stać się podstawą nowej generacji terapii przeciwbólowych. Odkrycie dotyczy enzymu VLK, który — jak się okazuje — jest kluczowym aktywatorem sygnałów bólowych w mózgu, a zarazem nie zaburza podstawowych funkcji organizmu.

Najnowsze badania naukowców z Uniwersytetu w Tuluzie rzucają zupełnie nowe światło na to, jak funkcjonuje tkanka tłuszczowa i dlaczego zarówno otyłość, jak i jej przeciwieństwo — lipodystrofia — mogą prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych. Odkrycie dotyczy białka HSL, które od dziesięcioleci uznawano przede wszystkim za enzym odpowiadający za rozkład tłuszczu.