Fenomen lodowych kąpieli i morsowania - szaleństwo czy samo zdrowie

Ten tekst przeczytasz w 3 minuty
Pływanie w stroju kąpielowym w lodowatym jeziorze? Dla jednych to niepojęte, dla innych - najlepszy sposób na oczyszczenie głowy, wzmocnienie ciała i poprawę nastroju. Zimne kąpiele budzą skrajne emocje: od zachwytu po niedowierzanie. Ich zwolennicy twierdzą, że zmieniły ich życie, sceptycy ostrzegają przed ryzykiem. Gdzie leży prawda?
Fenomen lodowych kąpieli i morsowania - szaleństwo czy samo zdrowie
Shutterstock

Widok osoby powoli zanurzającej się w wodzie o temperaturze kilku stopni Celsjusza potrafi wywołać dreszcze u obserwatorów. Stopy, łydki, uda, brzuch - każdy centymetr zanurzenia to kolejna fala zimna. A jednak niektórzy uśmiechają się, zamykają oczy i pozwalają, by chłód ich objął. Dla nich to nie kara, lecz nagroda.

Morsowanie i lodowe kąpiele: zimno, które wycisza umysł

Osoby praktykujące zimowe pływanie często mówią o niezwykłym spokoju, który pojawia się zaraz po wejściu do wody. Natłok myśli ustaje, problemy tracą na znaczeniu, a uwaga skupia się wyłącznie na oddechu i ciele. Zimno działa jak mentalny „wyłącznik” - odcina od codziennego chaosu. Ten efekt nie jest przypadkowy. Pod wpływem zimna w organizmie uwalniają się neuroprzekaźniki odpowiedzialne za dobre samopoczucie, takie jak dopamina, serotonina i endorfiny. Jednocześnie pojawia się wyrzut adrenaliny i noradrenaliny, które zwiększają czujność, koncentrację i poczucie energii. To połączenie sprawia, że po kąpieli wiele osób czuje się euforycznie, jasno myślą i mają wrażenie, że „mogą wszystko". Co ciekawe, ten stan może utrzymywać się przez wiele godzin. Nie jest to chwilowa ekscytacja, lecz długotrwały efekt biochemiczny. Dla niektórych lodowata kąpiel bywa wręcz przełomem w walce z obniżonym nastrojem czy przewlekłym stresem.

Morsowanie i lodowe kąpiele: naturalny sposób na stres i napięcie

Lodowata woda zmusza do pełnej obecności „tu i teraz”. Nie da się myśleć o mailach, rachunkach czy problemach, gdy ciało walczy z intensywnym bodźcem. To dlatego wiele osób traktuje morsowanie jako formę medytacji w ruchu. Po wyjściu z wody pojawia się silne uczucie ciepła, przypływ energii i lekkość w ciele. Skóra jest zaróżowiona, oddech spokojniejszy, a umysł – zaskakująco klarowny. Wiele osób zauważa, że problemy, które wcześniej wydawały się ogromne, po kąpieli tracą swoją wagę.

Czy lodowe kąpiele są zdrowe?

Badania sugerują, że regularna ekspozycja na zimno może korzystnie wpływać na metabolizm, wrażliwość na insulinę oraz redukcję tkanki tłuszczowej. Organizm, próbując utrzymać temperaturę, zwiększa wydatek energetyczny. To sprawia, że lodowe kąpiele bywają postrzegane jako wsparcie w procesie odchudzania. Pojawiają się także doniesienia o możliwym działaniu ochronnym w kontekście chorób układu krążenia, otyłości i zaburzeń metabolicznych. Zimno może również hamować procesy zapalne, które leżą u podłoża wielu chorób przewlekłych, w tym depresji. Jednocześnie naukowcy podkreślają, że na pozytywne efekty wpływa wiele czynników: styl życia, aktywność fizyczna, praktyki oddechowe, uważność, a nawet aspekt społeczny. Wspólne morsowanie, rozmowy nad brzegiem jeziora i poczucie przynależności do grupy wzmacniają efekt psychiczny i motywację.

Zimno aktywuje tzw. brunatną tkankę tłuszczową, która odpowiada za produkcję ciepła. Jej pobudzenie wiąże się ze zwiększonym spalaniem kalorii. Dlatego wiele osób zauważa poprawę sylwetki i większą energię życiową. Nie oznacza to jednak, że zimowe pływanie jest „cudowną metodą” na odchudzanie. To raczej element stylu życia, który w połączeniu z ruchem i zdrową dietą może wspierać ogólną kondycję.

Nie dla wszystkich morsowanie i lodowe kąpiele

Lodowata kąpiel to poważne obciążenie dla układu sercowo-naczyniowego. Szok termiczny powoduje zwężenie naczyń krwionośnych, przyspieszenie oddechu i pracy serca. Dla zdrowych osób może to być trening adaptacyjny, ale dla osób z chorobami serca - realne zagrożenie. Szczególnie niebezpieczne jest nagłe zanurzenie głowy. Aktywuje ono odruch nurkowania, który spowalnia tętno i obniża ciśnienie. Połączenie tego odruchu z szokiem termicznym może prowadzić do tzw. konfliktu autonomicznego - serce otrzymuje sprzeczne sygnały, co może skutkować groźnymi zaburzeniami rytmu. Osoby z chorobami układu krążenia, zaburzeniami neurologicznymi czy nadciśnieniem powinny bezwzględnie skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem przygody z morsowaniem.

Morsowanie: zasady bezpieczeństwa, których nie wolno lekceważyć

Nigdy nie należy pływać w zimnej wodzie samotnie. W razie zasłabnięcia czy skurczu mięśni obecność drugiej osoby może uratować życie. Kąpiele lodowe powinny być krótkie - od kilku do maksymalnie dziesięciu minut. Dłuższa ekspozycja zwiększa ryzyko hipotermii. Objawy takie jak silne dreszcze, dezorientacja, sinienie ust czy utrata czucia są sygnałem alarmowym - należy natychmiast wyjść z wody i się ogrzać. Zimno ma działać jak bodziec, nie jak tortura.

Wielu ludzi przyznaje, że jeszcze kilka lat temu nie wyobrażali sobie wejścia do lodowatej wody. Dziś mówią o tym z dumą i wdzięcznością. Zimowe pływanie staje się dla nich symbolem przekraczania własnych ograniczeń i dowodem na to, że ciało jest silniejsze, niż podpowiada umysł. Dla jednych to szaleństwo. Dla innych - najlepsza decyzja w życiu. Prawda leży pośrodku: lodowe kąpiele i morsowanie mogą być potężnym narzędziem do poprawy samopoczucia, ale tylko wtedy, gdy są praktykowane z rozsądkiem, świadomością i szacunkiem dla własnych granic.

©℗
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Zapisz się na newsletter
Chcesz wiedzieć jak dbać o swoje zdrowie? Chcesz uniknąć błędów żywieniowych? Być na czasie z najnowszymi zmianami w przepisach prawa medycznego, farmaceutycznego i praw pacjenta? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Newsletter
Drukuj
Skopiuj link