Spis treści
Zdrowa vs. niezdrowa dieta roślinna
Dieta roślinna nie jest pojęciem jednorodnym. Badacze wyróżniają jej dwa główne warianty:
- Zdrowa dieta roślinna – oparta na pełnoziarnistych produktach zbożowych, owocach, warzywach, roślinach strączkowych, orzechach oraz zdrowych tłuszczach roślinnych. Uwzględnia także napoje takie jak kawa i herbata.
- Niezdrowa dieta roślinna – bogata w produkty przetworzone, rafinowane zboża, dodane cukry, soki owocowe oraz żywność typu fast food.
To rozróżnienie okazuje się kluczowe dla zdrowia mózgu.
Wyniki dużego badania populacyjnego
W badaniu obejmującym ponad 92 tysiące osób o średnim wieku 59 lat analizowano wpływ różnych typów diet roślinnych na ryzyko rozwoju demencji. Uczestników obserwowano przez około 11 lat.
W tym czasie: u ponad 21 tysięcy osób rozwinęła się choroba Alzheimera lub inna forma demencji.
Po uwzględnieniu czynników takich jak wiek, aktywność fizyczna czy współistniejące choroby, zaobserwowano:
- osoby spożywające najwięcej produktów roślinnych miały o 12% niższe ryzyko demencji,
- osoby stosujące najzdrowszą dietę roślinną – o 7% niższe ryzyko,
- natomiast osoby spożywające najwięcej niezdrowych produktów roślinnych miały o 6% wyższe ryzyko.
Zmiana diety w czasie ma znaczenie
Szczególnie interesujące są wyniki dotyczące zmian nawyków żywieniowych. W grupie ponad 45 tysięcy osób, które ponownie oceniono po 10 latach przejście w kierunku bardziej niezdrowej diety wiązało się z 25% wyższym ryzykiem demencji, natomiast poprawa jakości diety skutkowała 11% niższym ryzykiem.
Nawet po 60. roku życia warto zmienić dietę
Badanie wskazuje, że korzyści z wprowadzenia zdrowej diety roślinnej mogą pojawić się nawet wtedy, gdy zmiany następują w późniejszym wieku np. po 60. roku życia. To ważna informacja dla osób, które dotychczas nie zwracały dużej uwagi na sposób odżywiania.
Co to oznacza w praktyce?
Dla profilaktyki chorób neurodegeneracyjnych warto:
- zwiększyć spożycie warzyw, owoców i produktów pełnoziarnistych,
- sięgać po rośliny strączkowe, orzechy i zdrowe oleje roślinne,
- ograniczyć produkty wysoko przetworzone, cukry i rafinowane węglowodany,
- unikać „roślinnych” produktów typu fast food, które mimo braku mięsa nie są zdrowe.
Ograniczenia badania
Należy podkreślić, że badanie miało charakter obserwacyjny, wykazano związek, ale nie udowodniono bezpośredniej przyczynowości. Dodatkowo dane dotyczące diety opierały się na deklaracjach uczestników, co może wiązać się z pewnym błędem.
Dieta roślinna może być skutecznym elementem profilaktyki choroby Alzheimera i innych demencji, pod warunkiem, że jest dobrze zbilansowana i oparta na nieprzetworzonych produktach. Nie wystarczy jeść „roślinnie” trzeba jeść świadomie i jakościowo.
Źródło: American Academy of Neurology
Potwierdź zapis
Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.
Coś poszło nie tak