
Spis treści
Do takich wniosków doszli naukowcy z Flinders University oraz Southern Adelaide Local Health Network w Australii. W przeprowadzonym badaniu wykazali oni, że metotreksat znacząco obniża skurczowe ciśnienie krwi w porównaniu z innym lekiem stosowanym w leczeniu zapalenia stawów – sulfasalazyną. Co ważne, jest to pierwszy wyraźny dowód potwierdzający taki efekt u osób z nowo zdiagnozowanym RZS.
Choroba, która dotyka miliony
Reumatoidalne zapalenie stawów to przewlekła choroba autoimmunologiczna, która występuje u około jednej na sto osób. Układ odpornościowy atakuje w niej własne tkanki organizmu, powodując przewlekły stan zapalny, ból oraz uszkodzenie stawów. Chorobie często towarzyszy również podwyższone ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
Zespół badaczy postanowił sprawdzić, czy metotreksat – lek od lat stosowany w terapii RZS – może mieć także korzystny wpływ na układ krążenia.
Sześciomiesięczne badanie
W badaniu wzięło udział 62 dorosłych pacjentów z niedawno zdiagnozowanym RZS, którzy nie rozpoczęli jeszcze leczenia. Uczestników podzielono na dwie grupy. Jedna otrzymywała metotreksat, druga sulfasalazynę.
Na początku badania oraz po jednym i sześciu miesiącach naukowcy oceniali kilka parametrów zdrowotnych: ciśnienie krwi, stopień zapalenia stawów oraz sztywność tętnic.
Wyniki okazały się wyraźne. U pacjentów przyjmujących metotreksat skurczowe ciśnienie krwi spadło średnio o 7,4 mmHg w porównaniu z osobami stosującymi sulfasalazynę.
Choć może się to wydawać niewielką zmianą, w medycynie ma ona duże znaczenie. Nawet niewielkie obniżenie ciśnienia krwi może bowiem wyraźnie zmniejszyć ryzyko zawału serca czy udaru.
Jak działa metotreksat?
Co ciekawe, zaobserwowany efekt nie był bezpośrednio związany z poprawą objawów zapalenia stawów ani ze zmianą sztywności tętnic. Sugeruje to, że metotreksat może wpływać na układ krążenia w inny sposób – na przykład poprzez zmniejszanie ogólnego stanu zapalnego w organizmie lub poprawę funkcjonowania naczyń krwionośnych.
To szczególnie istotne, ponieważ przewlekły stan zapalny jest jednym z czynników zwiększających ryzyko chorób sercowo-naczyniowych u pacjentów z RZS.
Rola genetyki
Badacze przyjrzeli się również czynnikom genetycznym. Okazało się, że u osób posiadających określone warianty genów spadek ciśnienia krwi podczas stosowania metotreksatu był bardziej wyraźny.
Może to w przyszłości otworzyć drogę do bardziej spersonalizowanego leczenia. Testy genetyczne mogłyby pomóc lekarzom przewidywać, którzy pacjenci odniosą największą korzyść z terapii – nie tylko pod względem leczenia zapalenia stawów, ale również ochrony serca.
Potrzebne dalsze badania
Naukowcy podkreślają, że choć wyniki są bardzo obiecujące, potrzebne są kolejne badania, aby dokładnie zrozumieć mechanizm działania metotreksatu na ciśnienie krwi oraz potwierdzić te obserwacje w większych grupach pacjentów.
Jeśli jednak rezultaty się potwierdzą, może to oznaczać ważny krok w kierunku lepszej opieki nad osobami z reumatoidalnym zapaleniem stawów – chorobą, która wpływa nie tylko na stawy, ale także na zdrowie całego organizmu, w tym serca.
Źródło: Flinders University



