To kluczowe badanie dla oceny ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Na NFZ można je zrobić bezpłatnie tylko w jednym przypadku

Ten tekst przeczytasz w 1 minutę
Koszt tego pojedynczego badania to ponad 70 zł, lekarze POZ nie zlecają go rutynowo, na NFZ można je zrobić właściwie tylko w ramach programu „Moje zdrowie”. Choćby dla określenia stężenia lipoproteiny A warto wypełnić ankietę w IKP.
Badanie lipoproteina A
Badanie lipoproteiny A- cząsteczki podobnej do złego cholesterolu LDL
Shutterstock

Pomiar ciśnienia, kontrola wagi, morfologia krwi, badanie poziomu glukozy i cholesterolu. Czy na pewno tylko do tego sprowadza się program „Moje Zdrowie”? Warto wypełnić ankietę choćby po to, by za darmo określić stężenie lipoproteiny A Lp(a) we krwi. Może dużo powiedzieć o ryzyku częstych i poważnych chorób.

Badanie stężenia lipoproteiny A we krwi. Na NFZ tylko w ramach programu „Moje Zdrowie”

Program „Moje Zdrowie” skierowany jest do osób po 20. roku życia, działa od maja 2025 roku. Trzeba przyznać, że cieszy się sporą popularnością: do tej pory skorzystały z niego prawie 4 mln osób. Ci, którzy do tej pory nie wypełnili ankiety być może uważają, że to tylko kilka rutynowych badań na NFZ wraz z konsultacją lekarską. Nic bardziej mylnego. Badania zlecane w ramach programu są indywidualnie dopasowane do pacjenta, jego historii medycznej i czynników ryzyka. Wizyta lekarska jest dłuższa, lekarz opracowuje dla pacjenta indywidualny plan zdrowotny (IPZ). Analizuje badania ze skierowania, zleca dodatkowe badania diagnostyczne. To dobra okazja do tego, by omówić wszelkie wątpliwości i zgłosić objawy, na które w ankiecie zabrakło miejsca.

Badaniem, na które szczególnie warto zwrócić uwagę jest oznaczenie lipoproteiny A. Jej poziom określa się raz w życiu jednak nie liczmy na to, że skierowanie na to konkretne badanie wystawi lekarz POZ.

Bada się lipidogram (profil lipidowy), oznaczając stężenie cholesterolu całkowitego, HDL, LDL i trójglicerydów, za to oznaczanie lipoproteiny w skład rutynowych badańnie wchodzi. Poza programem „Moje Zdrowie” właściwie nie jest ono zlecane na NFZ, prywatnie kosztuje średnio od 70 do 90 zł.

Lipoptroteina A - co to za badanie i dlaczego jest ważne?

Lipoproteina A to cząsteczka podobna do tzw. złego cholesterolu LDL. Jej poziom pozwala oszacować wrodzone ryzyko kardiologiczne:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • poniżej 30 mg/dl (<75 nmol/l): wartość prawidłowa,
  • 30-50 mg/dl (75-125 nmol/l): umiarkowane ryzyko chorób sercowo-naczyniowych,
  • powyżej 50 mg/dl (>125 nmol/l): duże ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych,
  • powyżej 180 mg/dl: bardzo duże ryzyko sercowo-naczyniowe.
Ważne

U osób z wysokim, a zwłaszcza z bardzo wysokim poziomem lipoproteiny (a) ryzyko wystąpienia zawału serca jest kilka razy wyższe niż u osób z jej niskim stężeniem.

Podwyższony poziom Lp(a) jest cechą dziedziczną, w około 90 proc. uwarunkowany jest genetycznie. Dieta i poziom lipidów nie mają większego wpływu, dlatego badanie wystarczy wykonać raz w życiu. Stężenie w zasadzie nie zmienia się przez całe dorosłe życie.

Szacuje się, że około 20 proc. światowej populacji może mieć podwyższony poziom Lp(a). Dlaczego warto wykonać to badanie? Ponieważ może sporo powiedzieć o ryzyku sercowo-naczyniowym. Podwyższone stężenie Lp(a) jest niezależnym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Badania pokazały, że osoby z wysokim poziomem lipoproteiny A mają wyższe ryzyko:

  • zawału serca,
  • udaru mózgu,
  • choroby wieńcowej,
  • stenozy aortalnej,
  • miażdżycy,
  • choroby tętnic obwodowych.
©℗
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Zapisz się na newsletter
Chcesz wiedzieć jak dbać o swoje zdrowie? Chcesz uniknąć błędów żywieniowych? Być na czasie z najnowszymi zmianami w przepisach prawa medycznego, farmaceutycznego i praw pacjenta? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Newsletter
Drukuj
Skopiuj link