
Spis treści
Eksperci z różnych krajów Europy przeanalizowali wyniki badań prowadzonych przez ostatnią dekadę. Wnioski są jednoznaczne: dieta bogata w produkty ultraprzetworzone wiąże się z większym ryzykiem otyłości, cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego, przewlekłej choroby nerek oraz chorób serca.
Czym jest żywność ultraprzetworzona?
Do żywności ultraprzetworzonej zaliczają się produkty wytwarzane przemysłowo, zawierające liczne dodatki technologiczne, konserwanty, sztuczne aromaty, wzmacniacze smaku czy emulgatory. Są to m.in.: słodzone napoje, fast foody, gotowe dania instant, chipsy i słone przekąski, słodycze przemysłowe, wysoko przetworzone wędliny, płatki śniadaniowe z dodatkiem cukru. Produkty te coraz częściej zastępują tradycyjną, naturalną dietę opartą na świeżych składnikach.
Jak żywność ultraprzetworzona wpływa na serce?
Według autorów raportu osoby spożywające najwięcej UPF mają nawet o 19% wyższe ryzyko chorób serca, o 13% większe ryzyko migotania przedsionków, nawet o 65% wyższe ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych.
Badacze podkreślają, że żywność ultraprzetworzona sprzyja rozwojowi głównych czynników ryzyka chorób układu krążenia, takich jak: nadwaga i otyłość, cukrzyca typu 2, nadciśnienie tętnicze, podwyższony poziom „złego” cholesterolu i tłuszczów we krwi.
Dlaczego UPF szkodzi zdrowiu?
Produkty ultraprzetworzone zazwyczaj zawierają duże ilości: cukru, soli, tłuszczów nasyconych i trans. Dodatkowo ich skład obejmuje substancje mogące negatywnie wpływać na organizm. Naukowcy wskazują, że UPF może: nasilać stany zapalne, zaburzać metabolizm, negatywnie wpływać na mikrobiotę jelitową, zwiększać tendencję do przejadania się.
Nie bez znaczenia pozostaje również sama struktura takich produktów – często są one projektowane tak, aby były wyjątkowo smaczne i trudne do kontrolowania pod względem ilości spożycia.
Europa coraz częściej sięga po UPF
Spożycie żywności ultraprzetworzonej stale rośnie w Europie. Udział kalorii pochodzących z UPF wynosi obecnie:
- około 61% w Holandii,
- 54% w Wielkiej Brytanii,
- 25% w Hiszpanii,
- 22% w Portugalii,
- 18% we Włoszech.
Eksperci zwracają uwagę, że większość oficjalnych zaleceń żywieniowych nadal koncentruje się głównie na składnikach odżywczych, pomijając stopień przetworzenia żywności.
Lekarze powinni pytać pacjentów o dietę
Autorzy raportu apelują, aby lekarze podczas konsultacji częściej rozmawiali z pacjentami o spożyciu żywności ultraprzetworzonej. Ograniczenie UPF powinno stać się jednym z elementów profilaktyki chorób serca – obok aktywności fizycznej, rzucenia palenia czy ograniczenia alkoholu.
Eksperci podkreślają również, że produkty reklamowane jako „fit”, „light” czy „zdrowe” także mogą należeć do kategorii żywności ultraprzetworzonej.
Jak ograniczyć żywność ultraprzetworzoną?
Specjaliści zalecają przede wszystkim wybieranie produktów naturalnych lub minimalnie przetworzonych, takich jak: świeże warzywa i owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, ryby, rośliny strączkowe, orzechy, naturalny nabiał, domowe posiłki przygotowywane ze świeżych składników. Nawet niewielkie zmiany w codziennym jadłospisie mogą przynieść korzyści dla zdrowia serca i całego organizmu.
Profilaktyka zaczyna się na talerzu
Naukowcy podkreślają, że profilaktyka chorób przewlekłych nie powinna opierać się wyłącznie na liczeniu kalorii czy zawartości tłuszczu. Coraz większe znaczenie ma również stopień przetworzenia żywności.
Wybieranie prostych, naturalnych produktów może być jednym z najskuteczniejszych sposobów wspierania zdrowia układu sercowo-naczyniowego i zmniejszania ryzyka poważnych chorób.
Źródło: European Society of Cardiology



