Spis treści
- Czym jest karta EKUZ i do czego uprawnia?
- Kto może wyrobić kartę EKUZ?
- Jak wyrobić EKUZ w 2026 roku - ważna zmiana
- Ile jest ważna karta EKUZ - są różne okresy dla różnych grup
- Certyfikat zastępujący EKUZ - ratunek w ostatniej chwili i nagłych sytuacjach
- Kiedy tracisz prawo do korzystania z EKUZ?
- Zanim wyjedziesz za granicę - krótka checklista do sprawdzenia dotycząca EKUZ
Czym jest karta EKUZ i do czego uprawnia?
EKUZ, czyli Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego, to dokument unijny, który potwierdza prawo do bezpłatnego leczenia w każdym innym niż Twoje państwie UE lub EFTA. Umożliwia dostęp do niezbędnej opieki medycznej podczas czasowego pobytu w państwach UE, a także w Islandii, Liechtensteinie, Norwegii i Szwajcarii (EFTA) oraz w Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.
Karta EKUZ uprawnia do opieki zdrowotnej na dokładnie takich samych zasadach, które dotyczą osób ubezpieczonych w państwie, do którego podróżujemy. Brzmi świetnie, ale jest pewien haczyk. Oznacza to również, że jeżeli w danym kraju obowiązuje zasada współpłacenia za udzielone świadczenia medyczne, to nawet mając EKUZ, będzie trzeba ponieść określone koszty. Na przykład - we Francji zapłacisz 30% honorarium lekarza, w Austrii - koszt wezwania karetki, a w Niemczech - 10 euro za dzień pobytu w szpitalu.
Warto też pamiętać, czego EKUZ nie pokrywa. Z tą kartą nie licz na bezpłatną operację plastyczną ani planowany zabieg korekty zaćmy. Jeśli jednak złamiesz nogę, dostaniesz udaru, silnie się zatrujesz lub dostaniesz zawału - EKUZ obejmie koszty leczenia. Karta nie pokrywa natomiast kosztów powrotu do kraju w związku z nagłym zachorowaniem.
Kto może wyrobić kartę EKUZ?
EKUZ przysługuje każdej osobie, która jest ubezpieczona w Polsce. Mogą otrzymać ją też niektóre osoby nieubezpieczone, które mają prawo do leczenia na podstawie szczególnych uprawnień - na przykład dzieci do 18 lat, które nie mogą być zgłoszone do ubezpieczenia przez rodzica lub dziadka.
Karta EKUZ jest wydawana bezpłatnie, oddzielnie dla każdego członka rodziny. Nie ma jednej wspólnej karty dla całej rodziny - to ważna informacja zwłaszcza dla rodziców.
Jak wyrobić EKUZ w 2026 roku - ważna zmiana
Tu nastąpiła istotna zmiana. Od 1 stycznia 2026 r. wniosek o EKUZ w związku z pobytem czasowym w innym państwie UE/EFTA złożysz elektronicznie wyłącznie za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta (IKP) lub aplikacji mojeIKP. Wniosku o wydanie EKUZ nie możesz już składać za pośrednictwem platformy ePUAP. Wynika to z wejścia w życie przepisów ustawy o doręczeniach elektronicznych i wygaszania ePUAP.
Nie oznacza to jednak, że załatwisz sprawę wyłącznie online. Nadal masz do dyspozycji kilka dróg:
- Osobiście - w dowolnym oddziale lub delegaturze NFZ. EKUZ dostajesz od ręki w przypadku składania wniosku osobiście.
- Przez IKP lub mojeIKP - wniosek online, karta przychodzi pocztą.
- Pocztą tradycyjną - wysyłasz wypełniony wniosek do oddziału NFZ.
- Pocztą elektroniczną - ta opcja dotyczy wyłącznie pracowniczych wniosków o EKUZ.
- Przez e-Doręczenia - nowa ścieżka zastępująca ePUAP.
Wniosek o EKUZ NFZ rozpatrzy w ciągu 5 dni roboczych, a od czerwca do września - w ciągu 10 dni roboczych. Dlatego jeśli planujesz wyjazd za granicę - nie zostawiaj tego na ostatnią chwilę.
Ile jest ważna karta EKUZ - są różne okresy dla różnych grup
Okres ważności zależy od Twojego statusu ubezpieczeniowego. Dla osób zatrudnionych lub prowadzących działalność gospodarczą karta jest wydawana na 3 lata. Emeryci otrzymują ją na 20 lat, a dla dzieci zgłoszonych do ubezpieczenia EKUZ jest ważna do 18. urodzin.
Podsumowując najważniejsze okresy:
- Pracownicy i przedsiębiorcy - 3 lata,
- Emeryci po osiągnięciu wieku emerytalnego (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni) - 20 lat,
- Dzieci ubezpieczone jako członkowie rodziny - do dnia 18. urodzin,
- Osoby bezrobotne zarejestrowane w UP - 2 miesiące.
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego jest ważna razem z dokumentem tożsamości. Musisz przedstawić obydwa dokumenty, chcąc uzyskać dostęp do niezbędnych świadczeń medycznych za granicą.
Certyfikat zastępujący EKUZ - ratunek w ostatniej chwili i nagłych sytuacjach
Zgubiłeś kartę tuż przed wyjazdem albo zapomniałeś ją zabrać? Nie wszystko stracone. Certyfikat uzyskasz, gdy zgubiłeś lub skradziono Ci kartę EKUZ i musisz skorzystać z leczenia. Otrzymasz go także, gdy w trakcie wyjazdu uświadomisz sobie, że nie masz ze sobą EKUZ lub gdy nie zdążysz go wyrobić przed wyjazdem. Jest on honorowany podczas tymczasowego pobytu na terenie innego kraju UE, Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz EFTA. Uprawnia do takich samych świadczeń co karta EKUZ.
Certyfikat możesz uzyskać przez aplikację mojeIKP. Na przyszły okres otrzymasz certyfikat maksymalnie na 30 dni, a maksymalny okres wsteczny to 90 dni. Certyfikat NFZ wyda w ciągu 5 dni roboczych, jeśli będzie mógł potwierdzić prawo do świadczeń na podstawie posiadanych danych.
Kiedy tracisz prawo do korzystania z EKUZ?
Sam fakt posiadania plastikowej karty w portfelu nie wystarczy. Nie możesz posłużyć się EKUZ lub certyfikatem, jeśli w trakcie ich ważności utracisz prawo do świadczeń finansowanych przez NFZ. Kiedy to następuje? Między innymi gdy zakończysz pracę, stracisz prawo do świadczenia społecznego innego niż zasiłek dla bezrobotnych, emerytura lub renta, lub rozwiążesz umowę dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego z NFZ. W takich przypadkach prawo do posługiwania się EKUZ lub certyfikatem wygasa po 30 dniach.
Konsekwencje mogą być bolesne - i to nie tylko zdrowotnie. NFZ jest uprawniony do odzyskania od osoby fizycznej wszelkich kosztów leczenia, które uzyskała posługując się wydaną przez Fundusz kartą w momencie, gdy utraciła prawo do świadczeń w okresie jej ważności
Zanim wyjedziesz za granicę - krótka checklista do sprawdzenia dotycząca EKUZ
Karta EKUZ to absolutne minimum, które powinien mieć każdy wyjeżdżający za granicę Polak. Wydanie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego jest bezpłatne. W szczycie sezonu trzeba o nią zadbać wcześniej, bo wyrobienie może zająć 10 dni roboczych. Od 2026 r. wniosek elektroniczny złożysz wyłącznie przez IKP lub mojeIKP - zapomnij o ePUAP-ie.
Przed wyjazdem sprawdź też zasady opieki zdrowotnej w konkretnym kraju docelowym - znajdziesz je na stronie NFZ w zakładce „Zasady w poszczególnych krajach". Zawsze rozważ dodatkowe ubezpieczenie turystyczne, bo EKUZ nie pokrywa kosztów powrotu do kraju w związku z nagłym zachorowaniem ani kosztów akcji ratunkowych w krajach UE/EFTA.
W razie pytań - skontaktuj się z infolinią NFZ pod numerem 800 190 590. Infolinia działa przez całą dobę, 7 dni w tygodniu, a połączenie jest bezpłatne.
Źródło: NFZ
Potwierdź zapis
Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.
Coś poszło nie tak