
Spis treści
Z danych epidemiologicznych wynika, że od kilku lat liczba nowych przypadków utrzymuje się na stabilnym poziomie i wynosi ok. 10–12 zachorowań na 100 tys. mieszkańców rocznie.
– Nie możemy powiedzieć, że tej choroby nie ma. Ona jest wśród nas, nie obok nas – powiedział PAP dr Bold, z-ca dyrektora ds. lecznictwa Szpitala Specjalistycznego w Chorzowie. Jak wskazał, choroba przenosi się drogą kropelkową, a we wczesnym etapie często nie daje wyraźnych objawów.
Kiedy ryzyko zachorowania na gruźlicę rośnie?
Specjalista odniósł się do przekonania, że choroba dotyczy głównie osób z marginesu społecznego, określając je jako stereotyp mający częściowe uzasadnienie. Wyjaśnił, że ryzyko zachorowania rośnie przy obniżonej odporności organizmu, co często wiąże się z niedożywieniem, złymi warunkami bytowymi, używkami czy brakiem higieny. Jednocześnie zaznaczył, że istotny odsetek pacjentów stanowią osoby cierpiące na choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca czy niewydolność nerek, które sprzyjają zakażeniu.
Gruźlica: diagnostyka i leczenie
Gruźlica jest trudna do wczesnego rozpoznania, ponieważ nie daje charakterystycznych objawów. Do najczęstszych należą przewlekły kaszel lub zmiana jego charakteru, niezamierzona utrata masy ciała oraz nadmierne poty. W późniejszym stadium może pojawić się krwioplucie, które – jak podkreślił dr Bold – jest sygnałem alarmowym wymagającym pilnej konsultacji lekarskiej.
W Polsce funkcjonuje system nadzoru sanitarno-epidemiologicznego. Po rozpoznaniu choroby lekarz ma obowiązek zgłoszenia przypadku do sanepidu, który identyfikuje osoby z bliskiego kontaktu i kieruje je na badania. W przypadku podejrzenia kontaktu z chorym także poza miejscem zamieszkania zalecane jest zgłoszenie się na diagnostykę, możliwą m.in. bez skierowania poprzez badanie rentgenowskie płuc.
Leczenie gruźlicy jest obowiązkowe i długotrwałe. Obejmuje fazę intensywną (trwającą od czterech do ośmiu tygodni), prowadzoną w warunkach szpitalnych, a następnie kontynuację terapii ambulatoryjnej. Cały proces trwa co najmniej sześć miesięcy.
Jak zaznaczył dr Bold, kluczowe znaczenie ma systematyczne przyjmowanie leków. Przerwanie terapii może prowadzić do rozwoju oporności prątków gruźlicy na stosowane preparaty, co znacząco utrudnia leczenie.
Światowy Dzień Walki z Gruźlicą
Światowy Dzień Walki z Gruźlicą, obchodzony 24 marca, przypomina o utrzymującym się zagrożeniu dla zdrowia publicznego. Z danych za 2023 r. wynika, że na świecie odnotowano ok. 10 mln zachorowań. W Polsce w 2024 r. zgłoszono blisko 4 tys. przypadków, co oznacza spadek po wzroście obserwowanym w okresie po pandemii COVID-19.



