
Spis treści
Nowy biomarker – pTau217
Naukowcy z ośrodka Mass General Brigham wykazali, że kluczową rolę odgrywa biomarker pTau217, czyli fosforylowane białko tau obecne w osoczu krwi. Jego poziom może wskazywać na rozwój procesów chorobowych związanych z Alzheimerem jeszcze zanim staną się one widoczne w badaniach PET lub wpłyną na funkcje poznawcze.
Dotychczas za najwcześniejszy wskaźnik choroby uznawano odkładanie się amyloidu w mózgu, wykrywane w badaniach PET nawet 10–20 lat przed pojawieniem się objawów. Najnowsze wyniki sugerują jednak, że zmiany w poziomie pTau217 można wykryć jeszcze wcześniej.
Jak przebiegało badanie?
Badanie miało charakter prospektywny i objęło 317 osób w wieku od 50 do 90 lat, które nie wykazywały zaburzeń poznawczych na początku obserwacji. Uczestników monitorowano przez średnio osiem lat.
W trakcie badania wykonywano: regularne badania krwi (pTau217), skany PET oceniające obecność amyloidu i białka tau, testy funkcji poznawczych. Celem było sprawdzenie, czy poziom pTau217 oraz jego zmiany w czasie mogą przewidywać rozwój patologii choroby Alzheimera.
Kluczowe wyniki
Badacze zaobserwowali, że:
- wyższy poziom pTau217 wiązał się z szybszym narastaniem zmian charakterystycznych dla choroby Alzheimera,
- wzrost tego biomarkera często poprzedzał dodatnie wyniki badań PET,
- osoby z niskim poziomem pTau217 miały bardzo niskie ryzyko gromadzenia amyloidu w kolejnych latach.
Oznacza to, że badanie krwi może nie tylko wykrywać chorobę bardzo wcześnie, ale także identyfikować osoby o niskim ryzyku jej rozwoju.
Znaczenie dla diagnostyki i profilaktyki
Choć testy pTau217 nie są jeszcze rutynowo stosowane w praktyce klinicznej, ich potencjał jest ogromny. Mogą one w przyszłości:
- umożliwić wcześniejsze wykrycie choroby,
- pomóc w kwalifikacji pacjentów do badań klinicznych,
- stanowić tańszą i mniej inwazyjną alternatywę dla badań PET i punkcji lędźwiowej,
- wspierać monitorowanie ryzyka u osób starszych.
Eksperci podkreślają, że rozwój tego typu testów wpisuje się w szybko postępującą transformację medycyny – od leczenia objawów do wczesnej identyfikacji i zapobiegania chorobom.
W miarę dalszego rozwoju badań biomarkery krwi mogą stać się standardowym elementem profilaktyki zdrowotnej. Wczesne wykrycie ryzyka choroby Alzheimera otwiera drogę do szybszej interwencji, co może w przyszłości znacząco opóźnić lub nawet zapobiec rozwojowi objawów.
Źródło: Mass General Brigham



