Spis treści
Cukrzycowa choroba stóp w Polsce
Ich zdaniem bez wdrożenia sprawdzonych modeli organizacyjnych liczba amputacji nie będzie się istotnie zmniejszać.
„Cukrzycowa choroba stóp nie może być leczona przypadkowo ani w sposób rozproszony. Wymaga wyspecjalizowanej, zorganizowanej opieki. Doświadczenia krajów europejskich pokazują, że to możliwe – teraz potrzebne są decyzje systemowe” – skomentował dr Adam Węgrzynowski z Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran (PTLR), cytowany w informacji prasowej przesłanej PAP.
Na podstawie danych epidemiologicznych eksperci szacują, że w Polsce liczba chorych na cukrzycę może obecnie wynosić nawet 4 mln. Około 200–250 tys. pacjentów zmaga się obecnie z raną w przebiegu cukrzycowej choroby stóp. Co czwarty chory na cukrzycę w ciągu życia doświadczy owrzodzenia stopy.
Śmiertelność w tej grupie jest wysoka i sięga około 30 proc. w okresie pięciu lat, a wśród pacjentów po amputacji w tym samym okresie umieralność wzrasta aż do 60 proc.
Właściwa organizacja opieki ma kluczowe znaczenie
Eksperci PTLR ocenili, że ze względu na skalę problemu poradzenie sobie z nim wymaga nie tylko wysokich kompetencji lekarzy, ale przede wszystkim uporządkowanej organizacji systemu opieki.
„Doświadczenie pokazuje, że właściwa organizacja opieki ma kluczowe znaczenie dla ograniczenia liczby amputacji. Szybka diagnostyka, interdyscyplinarny zespół oraz jasno określona ścieżka pacjenta przekładają się bezpośrednio na poprawę wyników leczenia” – zaznaczył cytowany w informacji prasowej prof. Jose Luis Lazaro-Martínez, założyciel i dyrektor Diabetic Foot Unit (Jednostki Stopy Cukrzycowej) przy Complutense University of Madrid.
Model wyspecjalizowanych jednostek leczenia cukrzycowej choroby stóp (Diabetic Foot Units) jest rekomendowany jest przez międzynarodowe gremia eksperckie i w wielu krajach europejskich stanowi standard postępowania. Funkcjonuje on m.in. w Hiszpanii i przynosi wymierne efekty kliniczne. Diabetic Foot Units działają tam w ramach publicznych szpitali, jako stały element struktury organizacyjnej. Jednostki te opierają się na interdyscyplinarnym zespole, w którego skład wchodzą: diabetolog, chirurg, chirurg naczyniowy, pielęgniarka specjalistyczna oraz inni eksperci. Specjaliści ci zapewniają pacjentowi kompleksową, skoordynowaną opiekę.
Pilotażowy program dał doskonałe wyniki
W ocenie specjalistów PTLR w Polsce nadal brakuje jednolitego, systemowo wprowadzonego modelu leczenia w skali całego kraju. Tymczasem wyniki polskiego pilotażowego programu leczenia cukrzycowej choroby stóp, którym objęto 430 pacjentów zagrożonych amputacją, pokazują, że przy właściwej organizacji opieki aż 97 proc. chorych może uniknąć utraty kończyny.
„Polska posiada ekspertów i doświadczenie kliniczne. Wyniki pilotażu jednoznacznie pokazały, że większości amputacji można uniknąć. Dziś problemem nie jest brak wiedzy medycznej, lecz brak spójnego modelu organizacyjnego. Pacjenci z raną przewlekłą trafiają do systemu zbyt późno albo krążą pomiędzy placówkami bez koordynacji leczenia” – uważa dr Przemysław Lipiński, prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran. W jego ocenie amputacja nie może być najłatwiejszym rozwiązaniem terapeutycznym. „Potrzebujemy wyspecjalizowanych jednostek, jasno określonej ścieżki pacjenta oraz odpowiednio przygotowanej kadry. To kwestia decyzji systemowych, a nie możliwości medycznych” – zaznaczył.
Największy problem - zbyt późno rozpoczęte leczenie
Brak modelu organizacyjnego powoduje, że leczenie cukrzycowej choroby stóp rozpoczyna się często na etapie zaawansowanych powikłań. W efekcie liczba amputacji, którym można byłoby zapobiec, pozostaje w Polsce wyższa niż w krajach, które wdrożyły wyspecjalizowane struktury leczenia, podkreślili eksperci PTLR.
Dlatego zarekomendowali: tworzenie wyspecjalizowanych ośrodków leczenia cukrzycowej choroby stóp w każdym województwie, uporządkowanie ścieżki pacjenta i koordynację opieki, finansowanie leczenia ratującego kończynę jako procesu interdyscyplinarnego oraz rozwój systemowego kształcenia i potwierdzania umiejętności personelu medycznego, który zajmuje się leczeniem cukrzycowej choroby stóp. Zdaniem specjalistów PTLR bez odpowiednio przygotowanego zespołu nawet najlepiej zaprojektowana struktura organizacyjna nie przyniesie oczekiwanych efektów klinicznych.
Towarzystwo uruchomiło Program Certyfikacji umiejętności lekarzy i pielęgniarek w zakresie leczenia ran trudno gojących się. Ma on na celu potwierdzenie rzeczywistych umiejętności klinicznych oraz przygotowanie personelu do pracy w modelu interdyscyplinarnym.
Potwierdź zapis
Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.
Coś poszło nie tak